[CCCĐ] Thiên du ký “Lược ký đi đường bộ từ Hà Nội vào Sài Gòn” -Tháng 5.1928

hanoien

Xe điện
Biển số
OF-21838
Ngày cấp bằng
1/10/08
Số km
3,953
Động cơ
534,341 Mã lực
Nơi ở
Hà nội phố
Em đọc được 1 loạt bài Xuyên Việt trên xe tải trên TT&VH
http://thethaovanhoa.vn/132N2009092102094598T0/bai-1-khoi-hanh-chuyen-di-hon-3400km.htm
Thấy rất hay, nhất là hành trình xuyên việt của kụ Mẫu Sơn Mục N.X.H viết từ vào năm 1928.
Trích lại vào đây để các cụ tham khảo, máu xuyên Việt của các cụ tổ nhà mình từ ngày xưa. Min mod nếu thấy k phù hợp thì chuyển nhé.

“Lược ký đi đường bộ từ Hà Nội vào Sài Gòn” của Mẫu Sơn Mục N.X.H
Tôi không biết Mẫu Sơn Mục N.X.H là ai, và vì sao tên ông lại viết tắt, nhưng thiên du ký đăng tháng 5.1928, số 129 trên tạp chí Nam Phong này có thể gọi là một kinh điển. Xin trích lại ở đây đôi dòng để tạo niềm cảm hứng.



“Hôm mồng 3 tháng 8 ta trước tôi nhân về Hà Nội, gặp ông L., ông rủ tôi đến mồng 6 cùng đi Sài Gòn, vì ông đi ô tô một mình, muốn giữ tôi đi cho có bạn, tuy ngặt ngày và đồ hành lý thiếu thốn, tôi cũng nhận lời ngay, vì cuộc đi chơi đường bộ vào Huế và Sài Gòn là một cái mộng tưởng của tôi đã lâu… 5h sáng hôm mồng 6 tháng 8 ta ở Hà Nội khởi hành, sương sớm tờ mờ, rạng đông mới hé, xe chạy vù vù… Trưa đến Thanh Hóa. Thanh Hóa buôn bán bình thường, vì không tiện đường thủy. Tỉnh Thanh sơn thanh thủy tú, dân cư trù phú, có khi vào hạng nhất nhì trong Trung Kỳ… Vịnh (Vinh - Nghệ An, chú thích của PV) là đầu đường xe hỏa ra Bắc Kỳ, lại tiện đường thủy, phố xá buôn bán sầm uất lắm.

Cánh đồng tỉnh Hà Tĩnh, ruộng nương có vẻ tươi tốt hơn tỉnh Nghệ. Nhưng ở đấy không biết có kiểu đất gì mà khắp cánh đồng lô nhô những mộ. Có khi không có đám ruộng nào là không có đến mấy cái mộ, làm cho mất cả cảnh sinh hoạt của cánh đồng tốt đẹp ấy đi.

Đi một lúc nữa đến núi Hoành Sơn, là một chi núi nhỏ ở núi Tràng Sơn (Chaine annammitique - Trường Sơn - PV) chạy rẽ ngang ra bể, như hình chữ nhất, không cao, độ trăm thước tây thôi, đường ô tô đi có một chữ “chi” thì lên đến đỉnh đèo.


Qua đèo Hoành Sơn (đèo Ngang - PV), lối y phục đã khác, đàn bà bới tóc, khăn vành giây, áo cài khuy cổ, quần trắng, tức là lối ăn vận Huế vậy. Khi đến Huế cái nhiệt độ cảm tình của tôi lên rất cao, chả kém gì khi đến Vịnh. Kinh đô Huế là nơi phong cảnh xinh đẹp, êm đềm, u nhã, chứ không bát ngát, lưu thông, hoạt động như Hà Nội.

Ải Vân Quan (đèo Hải Vân - PV) cũng là một chi núi ở dải Tràng Sơn chạy ngang ra bể, làm bình chướng cho mặt Nam kinh đô, cũng như núi Hoành Sơn làm bình chướng cho mạn Bắc, duy Ải Vân Quan thì cao hơn, hiểm hơn Hoành Sơn nhiều. Đỉnh đèo Ải Vân Quan cao độ 150 thước, giữa đỉnh cũng có một cái cửa và một bức tường chắn ngang, nhưng to lớn hơn bức tường ở Hoành Sơn, mà lỗ châu mai lại quay về Bắc; thế mới biết xưa nay thường là mạn Bắc xâm xuống mạn Nam.

Nước ta có hai cái Col des nuages (đèo mây), một cái là Ải Vân Quan này, còn một cái ở vào Lao Kay đi Phong Thổ và Lai Châu, ta gọi là “rừng cấm” (đỉnh đèo cao nhất Đông Dương này có lối đi bộ lên Fansipan - PV).

Ở Bình Định và Quy Nhơn đã bắt đầu có những tháp của người Hời (người Chăm - PV) còn di tích lại. Người Hời là dân cũ của Chiêm Thành bị nước ta diệt mất, nay còn một số ít người, rút vào miền Phan Rang và Phan Rí (thuộc tỉnh Bình Thuận).



Sớm mồng 9 ở Quy Nhơn ra đi, độ 20 cây thì qua đèo Cù Mông, cao độ 100 thước tây, rồi qua tỉnh Phú Yên, qua phà sông Ba, cái phà này dài lắm, ở bờ bên bắc mà qua sang bờ bên nam phải đi ngược nước, lại càng lâu, ít ra là một giờ rưỡi. Đi một lúc nữa thì đến Đèo Cả (Col Varella). Cái đèo này cũng chìa ra bể như đèo Ải Vân, nhưng cao hơn, dốc hơn, lại quanh co nhiều hơn. Cái đèo này đã phải một chiếc ô tô hàng chở khách lăn xuống bể hại mất hai, ba mươi người.

Khi đến bờ sông Nha Trang, bóng chiều đã xế, phong cảnh đẹp lắm. Bờ sông bên trái, có một hòn núi nho nhỏ, trên đỉnh dựng hai ngọn tháp Hời (tháp Hời bao giờ cũng xây hai cái, một cái lớn, một cái nhỏ, tục truyền tháp ông tháp bà), bóng xế chiều hôm làm cho cái sắc gạch đỏ lại thêm tươi.

Cái tháp Hời xây bằng gạch đỏ hòn nọ sát liền với hòn kia, không thấy mạch vôi, khéo lắm, trên các nóc tháp có hình như con kỳ lân bằng đá, hình tháp dưới nhỏ trên to, lối kiến trúc giống lối Ấn Độ và Đế Thiên, Đế Thích, hàng năm đến ngày lễ, người Hời vẫn kéo đến lễ, chuông trống nhộn cả lên.

Từ Quy Nhơn về đến Phan Rang, các chi núi ở dải núi Tràng Sơn đổ ra bể, hình như một đoàn long xà trong núi tổ đua nhau chạy ra, ngóc đầu lên mà chồm ra phía nam bờ bể Thái Bình vậy.

Người Mọi ở cao nguyên D’jirind xem ra sức lực lắm, ngực và chân tay đều nở nang, chứ không lẳng khẳng như người ở đồng bằng từ Huế vào đến Sài Gòn. Thế mới biết người mình không có cái tính ở rừng núi, bị thiệt hại chả biết là chừng nào.

Thành phố Biên Hòa tuy nhỏ mà đông đúc vui vẻ lắm. Hàng cao lâu của các chú (người Hoa - PV) rất là náo nhiệt, xe ô tô tư, xe ô tô hàng đi lại rầm rập, xe ngựa cho thuê đứng đầy một khu đất cạnh chợ.

Người Tây gọi Sài Gòn là hòn ngọc ở Đông Dương, nhưng dễ nói về vài ba mươi năm về trước, chứ bây giờ thì ở Hà Nội cũng không kém gì Sài Gòn, như là nhà hát tây, các trường học, cầu Doumer (cầu Long Biên - PV), các lâu đài tư gia, đều tráng lệ hơn Sài Gòn cả.

Sài Gòn là thành phố mới cho nên phố xá đều rộng rãi, sự vui vẻ thì dồn lại ở phố Tây và ở chỗ chợ, chung quanh chợ có ba dẫy phố ngoảnh mặt vào chợ rất rộng rãi (ba dẫy phố này người ta nói là của người Khách tên là Hỏa, người Khách này có đến một phần chia ba đất ở thành phố Sài Gòn), mà náo nhiệt nhất là các hàng cao lâu.

Vào hàng cao lâu của người Khách, thấy những tiếng nào khạc nhổ, nào quát nói, chẳng kiêng nể ai, thực là chán cho xã hội Trung Hoa quá.

Nhân đây lại nói đến sự ăn mặc ở trong Sài Gòn này: đàn bà sang trọng thì quần áo và khăn quàng đều là nhiễu hoa trắng. Người làm ăn thì quần áo toàn là vải đen, trên đầu vắt một cái khăn vải trắng, dòng dọc đen, dài độ ba bốn vuống. Áo toàn là hai ống tay chật nít lại và gài khuy cổ cả. Từ Ải Vân Quan vào đến Sài Gòn đều lối ăn mặc này, trông lẳng khẳng đen sì, không được đẹp mắt. Về lối ăn mặc của đàn bà ta, tôi tưởng không gì bằng lối ăn mặc của nhà quê Bắc Kỳ.

Cái yếm của đàn bà mình thực là đẹp, mà lại hợp vệ sinh là giữ được kín bụng, lại giữ được vú khỏi sa. Và đàng lưng lại hở mát, vì mình ở xứ nóng. Nếu ở ngực có đeo đồ trang sức, được cái yếm lại tôn đẹp thêm lên. Cái yếm thực là một đồ ăn mặc đẹp đặc biệt của đàn bà nước mình, nên giữ lấy, duy chỉ sửa lại ít nhiều, hoặc tô điểm thêm vào đôi chút mà thôi.

Người đàn ông Nam Kỳ ăn mặc lối ta áo dài chít khăn không có mấy nữa (vào chơi Nam Kỳ nên ăn mặc Tây, chứ mặc ta thành ra lạ mắt người ta, mà mình cũng tự ngượng). Trừ một phần ít ăn mặc tây, còn thì ăn mặc xuềnh xoàng lắm, chỉ khăn xéo, áo cánh trắng, quần thâm.

Trong Nam Kỳ không có cái tục ăn thuốc lào, mà hút thuốc lá lại càng nhiều, còn sự ăn trầu có lẽ lại là hơn ngoài Bắc Kỳ. Tục ăn trầu và hút thuốc lào, người các nước lấy làm bẩn lắm. Vậy các cậu các cô thiếu niên tân tiến nước ta cũng nên trừ bỏ dần đi.

Cái hình thế thành phố Sài Gòn là cái cửa bể, là cái đô hội miền nhiệt đới, là cái phong cảnh nhân tạo, cho nên phần náo nhiệt bề ngoài thì hơn Hà Nội, mà phần tôn nghiêm lặng lẽ bề trong của Hà Nội thì cơ hồ không có”.
 
Chỉnh sửa cuối:

Haiau

Xe tăng
Biển số
OF-8989
Ngày cấp bằng
14/11/06
Số km
1,875
Động cơ
583,639 Mã lực
Nơi ở
48B Tràng Thi
Ảnh minh họa đều là ảnh mới chụp đấy chứ cụ chủ thớt ...:^)
Văn phong của các cụ ngày xưa rất gần gũi ...:69:
 

hanoien

Xe điện
Biển số
OF-21838
Ngày cấp bằng
1/10/08
Số km
3,953
Động cơ
534,341 Mã lực
Nơi ở
Hà nội phố
Ảnh minh họa đều là ảnh mới chụp đấy chứ cụ chủ thớt ...:^)
Văn phong của các cụ ngày xưa rất gần gũi ...:69:
Em trích nên giữ nguyên bài báo. Tính bỏ mấy bức ảnh đó ra nhưng sợ các cụ đọc dài quá hoa mắt. Các cụ xem có bức ảnh nào xuyên Việt từ những năm 20 của thế kỷ trước để bổ sung minh họa vậy.
 

GAZ21

Xe tải
Biển số
OF-10203
Ngày cấp bằng
26/9/07
Số km
210
Động cơ
534,705 Mã lực
Nơi ở
Chỗ Kín
Bài hay nhưng theo em đúng là nên bỏ mấy cái ảnh minh họa này đi vì nó làm giảm giá trị của bài viết đi nhiều !
 

hmpstudio

Xe điện
Biển số
OF-28172
Ngày cấp bằng
2/2/09
Số km
2,274
Động cơ
504,520 Mã lực
Nơi ở
Bald Club & 77 Club
Theo em không cần bỏ đâu. em nhớ vào khoảng năm đầu thế kỷ 20, có kụ họa sỹ Hoàng Lập Ngôn đã cùng cả gia đinh đi xuyên Việt bằng xe ngựa, mà hình nhe còn snag cả vùng Cao miên nữa. các pác co thông tin gì ko a
 

biahoihanoi

Xe lăn
Biển số
OF-14970
Ngày cấp bằng
21/4/08
Số km
13,868
Động cơ
635,786 Mã lực
Nơi ở
Hanoi
Quá hay. Các cụ ngày xua cũng máu thật
 

ĐOPHAIBIET

Xe máy
Biển số
OF-47268
Ngày cấp bằng
24/9/09
Số km
53
Động cơ
461,230 Mã lực
Cuộc đời mãi vẫn thế thời nào cũng vậy chỉ chết lao động thôi.
 

picasso

Xe đạp
Biển số
OF-32799
Ngày cấp bằng
2/4/09
Số km
36
Động cơ
478,460 Mã lực
Cụ nào có cái ảnh trên cho tui xin file gôc với anhtv@vinaphone.vn . Xin vote 15 cái
 
Thông tin thớt
Đang tải
Top